Egzamin 2020 na Certyfikat kompetencji zawodowych. Jak wygląda?

Zakres materiału obowiązujący na egzaminie na certyfikat kompetencji zawodowych przewoźnika.

thumbnail
19 Stycznia, 2020 · 8 min czytania
main photo

Każdy przedsiębiorca zajmujący się prowadzeniem działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób i rzeczy powinien mieć certyfikat kompetencji przewoźnika.

W dużych firmach taki dokument może posiadać tylko jedna osoba z zarządu. Certyfikat kompetencji przewoźnika jest niezbędny dla uzyskania licencji przewoźnika. Warunkiem otrzymania tego dokumentu jest zdanie egzaminu.

Przed przystąpieniem do egzaminu można zdobyć potrzebną wiedzę na specjalnym szkoleniu lub też przygotować się samodzielnie. Osoby, które maja doświadczenie w pracy w transporcie, posiadają już spory zasób wiedzy teoretycznej, ponieważ jest ona przydatna w codziennej pracy. Natomiast osoby, które dopiero zdobywają kwalifikacje, chcą założyć firmę transportową lub szukają pracy w transporcie i chcą zdobyć certyfikat kompetencji przewodnika, muszą włożyć sporo wysiłku w opanowanie materiału.

Zakres materiału

Zakres wiadomości, które sprawdza egzamin jest bardzo szeroki. Obejmuje zagadnienia dotyczące transportu pochodzące z różnych branż:

  • prawo cywilne,
  • prawo handlowe,
  • prawo pracy i zagadnień socjalnych,
  • prawo podatkowe,
  • prawo celne i dewizowe,
  • prawo międzynarodowe dotyczące transportu rzeczy i osób,
  • organizacja i zarządzanie przedsiębiorstwem,
  • bezpieczeństwo ruchu,
  • standardy techniczne pojazdów służących do transportu osób i rzeczy.

Trzeba więc dobrze się orientować w takich dokumentach jak kodeks pracy, kodeks cywilny, kodeks spółek handlowych, ustawy o rachunkowości, o czasie pracy kierowców,. Potrzebna też jest umiejętność prowadzenia księgi przychodów i rozchodów, znajomość przepisów i rozporządzeń dotyczących ruchu drogowego i transportu rzeczy i osób. Pomyślnie zdany egzamin gwarantuje otrzymanie certyfikatu kompetencji przewoźnika.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Transportu, zakres zagadnień objętych egzaminem określa część I załącznika do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1071/2009.

Zakres zagadnień objętych egzaminem na certyfikat kompetencji zawodowych

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, osoba przystępująca do egzaminu powinna wykazać się wiedzą z niżej wyszczególnionych grup tematycznych, a w szczególności:

A. Prawo cywilne

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób

  1. znać rodzaje umów zawieranych najczęściej w transporcie drogowym oraz wynikające z nich prawa i obowiązki;
  2. umieć negocjować prawnie wiążące umowy transportowe, zwłaszcza w odniesieniu do warunków przewozu;

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy:

  1. być w stanie rozpatrywać roszczenia zleceniodawcy dotyczące odszkodowań z tytułu poniesionych strat lub uszkodzenia rzeczy podczas transportu lub z tytułu opóźnienia w dostawie oraz rozumieć, w jaki sposób takie roszczenie wpływa na jego odpowiedzialność umowną;
  2. znać uregulowania i obowiązki wynikające z Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR);

w odniesieniu do transportu drogowego osób:

  1. być w stanie rozpatrywać roszczenia zleceniodawcy dotyczące odszkodowań z tytułu obrażeń poniesionych przez pasażerów lub z tytułu uszkodzenia bagażu spowodowanych wypadkiem podczas transportu lub też dotyczących odszkodowań z tytułu opóźnień oraz rozumieć, w jaki sposób takie roszczenie wpływa na jego odpowiedzialność umowną.

B. Prawo handlowe

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. znać warunki i formalności dotyczące prowadzenia działalności na rynku, znać ogólne obowiązki spoczywające na przewoźnikach (rejestracja, prowadzenie rachunkowości itd.) oraz konsekwencje upadłości przedsiębiorstwa;
  2. posiadać odpowiednią wiedzę o różnych formach spółek handlowych oraz o zasadach ich zakładania i funkcjonowania.

C. Prawo socjalne

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. rolę i funkcje różnych instytucji społecznych związanych z transportem drogowym (związki zawodowe, rady pracownicze, przedstawiciele pracowników, inspektorzy pracy itd.);
  2. obowiązki pracodawców w zakresie ubezpieczenia społecznego pracowników;
  3. przepisy regulujące umowy o pracę dla różnych kategorii pracowników zatrudnionych wprzedsiębiorstwach transportu drogowego (formy umów, obowiązki stron, warunki i czas pracy, płatne urlopy, wynagrodzenie, naruszenie umowy itd.);
  4. przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, czasu odpoczynku i czasu pracy, wszczególności przepisy rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, rozporządzenia (WE) nr561/2006, dyrektywy 2002/15/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy 2006/22/WE oraz praktyczne środki dotyczące stosowania tych przepisów;
  5. przepisy stosowane w dziedzinie wstępnej kwalifikacji i okresowego szkolenia kierowców, wszczególności przepisy dyrektywy 2003/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady.

D. Prawo podatkowe

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. podatku od wartości dodanej (VAT) od usług transportowych;
  2. podatku od pojazdów silnikowych;
  3. podatku od niektórych pojazdów użytkowanych w drogowym transporcie rzeczy, opłat drogowych i opłat za korzystanie z infrastruktury;
  4. podatku dochodowego.

E. Działalność gospodarcza i zarządzanie finansami przedsiębiorstwa

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. znać przepisy i praktyki związane z posługiwaniem się czekami, wekslami, wekslami własnymi, kartami kredytowymi oraz innymi środkami płatniczymi i sposobami płatności;
  2. znać różne formy udzielanych kredytów (kredyt bankowy, akredytywa dokumentowa, depozyt gwarancyjny, kredyt hipoteczny, leasing, najem, faktoring itd.) oraz wynikające z nich opłaty i obowiązki
  3. wiedzieć, czym jest bilans, jak się go sporządza i jak odczytuje;
  4. być w stanie odczytać i zinterpretować rachunek zysków i strat;
  5. być w stanie ocenić rentowność przedsiębiorstwa i jego sytuację finansową, w szczególności na podstawie wskaźników finansowych;
  6. być w stanie opracować budżet;
  7. znać składniki kosztowe przedsiębiorstwa (koszty stałe, koszty zmienne, kapitał obrotowy, amortyzacja itd.) oraz być w stanie wyliczyć koszt przypadający na pojazd, na kilometr, na przejazd lub na tonę;
  8. być w stanie sporządzić schemat organizacji zatrudnienia w przedsiębiorstwie oraz zaplanować wykonywanie pracy itd.;
  9. znać zasady marketingu, reklamy i public relations, w tym promocji sprzedaży usług transportowych oraz sporządzania akt klientów itd.;
  10. znać różne formy ubezpieczeń dotyczących transportu drogowego (odpowiedzialność cywilna, ubezpieczenia wypadkowe/na życie, ubezpieczenia inne niż na życie i ubezpieczenia bagażu) oraz gwarancje i wynikające z nich obowiązki;
  11. znać oprogramowanie do elektronicznego przesyłania danych w transporcie drogowym;

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy

  1. być w stanie stosować przepisy dotyczące fakturowania usług w zakresie drogowego transportu rzeczy oraz znać międzynarodowe reguły handlowe (Incoterms) oraz ich zastosowanie;
  2. znać różne kategorie pomocniczej działalności transportowej, ich rolę, funkcje oraz - w odpowiednich przypadkach - ich status;

w odniesieniu do transportu drogowego osób

  1. umieć stosować przepisy dotyczące opłat za przejazd i cenników w publicznym i prywatnym transporcie osób;
  2. umieć stosować przepisy dotyczące fakturowania usług w zakresie drogowego transportu osób.

F. Dostęp do rynku

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. związane z zawodem przepisy regulujące zarobkowy transport drogowy, najem pojazdów przemysłowych i podwykonawstwo, w szczególności przepisy regulujące formalną organizację zawodu, dostęp do zawodu, zezwolenia na wykonywanie przewozów drogowych na terytorium i poza terytorium Wspólnoty, przeprowadzanie inspekcji oraz sankcje;
  2. dokumentację wymaganą do świadczenia usług transportu drogowego oraz być w stanie wprowadzać procedury kontrolne w celu zapewnienia, aby zatwierdzone dokumenty związane z każdą operacją transportową, w szczególności te, które dotyczą pojazdu, kierowcy, rzeczy i bagażu, znajdowały się zarówno w pojeździe, jak i w lokalu przedsiębiorstwa;

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy:

  1. przepisy dotyczące organizacji rynku usług drogowego transportu rzeczy, przeładunku i logistyki;
  2. formalności graniczne, rolę i zakres dokumentów T i karnetów TIR oraz obowiązki i odpowiedzialność, jakie wynikają z posługiwania się nimi;

w odniesieniu do transportu drogowego osób:

  1. przepisy dotyczące organizacji rynku drogowego transportu osób;
  2. przepisy dotyczące rozpoczęcia świadczenia usług drogowego transportu osób oraz być w stanie sporządzać plany transportowe.

G. Normy techniczne i techniczne aspekty działalności

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. znać przepisy dotyczące masy i wymiarów pojazdów w państwach członkowskich oraz procedury dotyczące wyjątków, stosowane w przypadku niestandardowych ładunków;
  2. być w stanie dokonywać doboru pojazdów i ich elementów (podwozia, silnika, układu transmisyjnego, systemu hamulcowego itd.) zgodnie z potrzebami przedsiębiorstwa;
  3. znać formalności związane z homologacją typu, rejestracją oraz przeglądem technicznym tych pojazdów;
  4. wiedzieć, jakie działania należy podjąć, aby ograniczyć hałas i zmniejszyć zanieczyszczenie powietrza powstające w wyniku emisji spalin;
  5. być w stanie sporządzać okresowe plany utrzymania pojazdów i ich wyposażenia.

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy:

  1. znać różne typy urządzeń do transportu i rozładunku (skrzynie ładunkowe, kontenery, palety itd.) oraz być w stanie wprowadzać procedury i wydawać polecenia dotyczące załadunku i rozładunku rzeczy (rozmieszczania ładunku, układania w stosy, sztauowania, blokowania i klinowania itd
  2. znać różnorodne techniki transportu kombinowanego piggy-back oraz techniki przeładunku poziomego;
  3. być w stanie realizować procedury w celu spełnienia przepisów dotyczących przewozu towarów niebezpiecznych i odpadów, w szczególności tych, które wynikają z dyrektywy 2008/68/WE irozporządzenia (WE) nr 1013/2006
  4. być w stanie realizować procedury w celu spełnienia wymogów przewidzianych w przepisach dotyczących przewozu szybko psujących się artykułów żywnościowych, w szczególności wymogów wynikających z umowy o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów (ATP);
  5. być w stanie realizować procedury w celu spełnienia wymogów wynikających z przepisów o transporcie żywych zwierząt.

H. Bezpieczeństwo drogowe

w odniesieniu do transportu drogowego rzeczy i osób:

  1. wiedzieć, jakie kwalifikacje są wymagane od kierowców (prawo jazdy, zaświadczenia zdrowotne, zaświadczenia o sprawności itd.);
  2. być w stanie podjąć konieczne działania, aby zagwarantować, że kierowcy przestrzegają przepisów ruchu drogowego, zakazów i ograniczeń obowiązujących na terenie różnych państw członkowskich (ograniczeń prędkości, pierwszeństwa, ograniczeń postojowych, używania świateł, znaków drogowych itd.);
  3. być w stanie sporządzać instrukcje dla kierowców w celu kontrolowania przestrzegania przez nich wymogów bezpieczeństwa w zakresie stanu technicznego pojazdów, ich wyposażenia i ładunku, oraz w zakresie środków zapobiegawczych;
  4. być w stanie ustanawiać procedury stosowane w razie wypadku i wdrażać odpowiednie procedury w celu zapobiegania powtarzaniu się wypadków lub poważnych wykroczeń drogowych;
  5. być w stanie realizować procedury dotyczące bezpiecznego mocowania towarów i znać odpowiednie techniki;

w odniesieniu do transportu drogowego osób:

  1. posiadać podstawową wiedzę z zakresu układu sieci drogowej w państwach członkowskich.